ZNAJDŹ ARTYKUŁ

Volume: 
Issue: 
1
Date of issue: 

Najważniejszą funkcją płytek krwi jest udział w hemostazie pierwotnej, polegający na tworzeniu czopu hemostatycznego i udział w hemostazie wtórnej, czyli aktywacji czynników krzepnięcia i wytwarzaniu trombiny. Płytki krwi biorą również udział w wielu innych procesach fizjologicznych i patologicznych, m.in. w gojeniu ran, obronie przed zakażeniami bakteryjnymi, metastazie komórek nowotworowych oraz powstawaniu i rozwoju stanów zapalnych i miażdżycowych. Spoczynkowe płytki krwi nie przylegają do niepobudzonych komórek śródbłonka i nie reagują ze ścianą naczynia krwionośnego. Pobudzone komórki śródbłonka w stanach zapalnych i miażdżycowych nabywają właściwości, dzięki którym płytki przylegają do nich. W adhezji płytek do śródbłonka bierze udział wiele receptorów płytek krwi i komórek śródbłonka, wiele cytokin uwalnianych z płytek, śródbłonka i leukocytów oraz liczne białka adhezyjne uwalniane z podśródbłonka lub obecne we krwi i przyczepiające się do powierzchni płytek krwi. Adhezja płytek do śródbłonka wywołuje aktywację płytek krwi. Aktywne płytki uwalniają ze swoich ziarnistości do środowiska zewnętrznego wiele substancji, które zmieniają zarówno śródbłonek, jak i płytki krwi. Uwolnione substancje potęgują aktywację komórek i zmieniają ich adhezyjne, agregacyjne, migracyjne, proliferacyjne, chemotaktyczne i proteolityczne właściwości oraz przyczyniają się do przyspieszania powstawania i rozwoju stanów zapalnych. Płytki krwi również ulegają aktywacji w stanach zapalnych w sposób niezależny od adhezji do śródbłonka, co zwiększa ich adhezję do śródbłonka. Aktywne płytki oddziałują z innymi komórkami krwi i przyciągają je do ognisk zapalnych w chorym śródbłonku naczynia, potęgując procesy zapalne. Ponadto, aktywne płytki, komórki śródbłonka oraz leukocyty uwalniają mikropęcherzyki, które są wysoce prozakrzepowe oraz prozapalne. Część pierwsza artykułu przedstawia receptory odpowiedzialne za aktywację płytek krwi i komórek śródbłonka w stanach zapalnych oraz biorące udział w oddziaływaniach pomiędzy płytkami a śródbłonkiem, leukocytami i komórkami mięśni gładkich. Opisano w niej również rolę białek adhezyjnych i mikropęcherzyków pochodzących z komórek krwi w powstawaniu i propagacji stanu zapalnego.

Author of the article: 

Redakcja
Andrzej ŁUKASZYK – przewodniczący, Szczepan BILIŃSKI,
Mieczysław CHORĄŻY, Włodzimierz KOROHODA,
Leszek KUŹNICKI, Lech WOJTCZAK

Adres redakcji:
Katedra i Zakład Histologii i Embriologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, ul. Święcickiego 6, 60-781 Poznań, tel. +48 61 8546453, fax. +48 61 8546440, email: mnowicki@ump.edu.pl

PBK Postępby biologi komórki